اخبار و رویدادهای بیمارستان آپادانا

تعریف فشارخون بالا و علل ایجاد آن

• براي اين كه خون در شریان ها(سرخرگ ها) جریان پیدا کند و اکسیژن و مواد غذایی را به قسمت های مختلف بدن برساند، به نيرويي نیاز دارد که به آن فشارخون گفته می شود. عامل مولد فشارخون در بدن قلب است.
• فشارخون به دو عامل مهم بستگي دارد: برونده قلب و  مقاومت جدار رگ. با تغيير هر یک از این دو عامل، مقدار فشارخون تغيير مي كند.
• هنگامی که قلب منقبض مي شود، خون وارد شریان ها شده و فشارخون به حداكثر مقدار خود مي رسد كه به آن فشارخون سيستول مي گويند. در زمان استراحت قلب كه خون وارد شریان ها نمي شود، با خروج تدريجي خون مقدار فشارخون به حداقل مي رسد كه به آن فشارخون دياستول مي گويند.
• فشارخون در طول روز تحت تاثير عوامل مختلفي مانند وضعيت قرارگیری بدن، فعاليت مغز، فعاليت دستگاه گوارش، فعاليت عضلات بدن، محرک های عصبی، درد، مثانه پر، و نیز عوامل محيطي مانند دماي هوا، ميزان سروصدا، میزان مصرف دخانيات، الكل، قهوه و داروها قرار می گیرد.
•  فشارخون بالا یا پرفشاری خون به دو نوع اوليه و ثانويه تقسيم مي شود.
  5. در نوع اوليه كه 90 تا 95% موارد فشارخون بالاست، افزايش فشارخون علت مشخصي ندارد ولي عوامل خطري مانند زمينه ارثي و خانوادگي فشارخون بالا، مصرف زیاد نمك، چاقي و ديابت در بروز آن نقش دارند.
  5. در نوع ثانويه اغلب تغيير در ترشح هورمون ها و يا كاركرد كليه ها عامل بالا رفتن فشارخون است و می تواند ناشي از یک بيماري زمينه اي مانند كم كاري یا پركاري تيروئيد، فئوكروموسيتوم (نوعی تومور غده فوق کلیه)، كواركتاسيون آئورت، و یا سایر بیماریها باشد.معمولاً با درمان بیماری زمینه ای، فشارخون در این بیماران به مقدار طبيعي بازمی گردد.

اندازه گیری فشارخون

• در حالی که داشتن یک فشار طبیعی برای بر قراری تغذیه بافتی در سطح مویرگ ها برای زنده ماندن حیاتی است ، فشارخون بالا (پرفشاری خون) باعث بروز عوارض مرگباری خواهد شد.
• فشارخون بالا علامت بالینی مشخصی ندارد و تنها راه تشخیص تغییرات فشارخون، اندازه گيري فشارخون با استفاده از دستگاه اندازه گيري فشارخون (فشارسنج) است.

• فشارخون را معمولاً در شریان بازویی یا براکیال (Brachial Artery)، اندازه مي گيرند؛ این شریان از شانه ها شروع و تا زیر آرنج ادامه می یابد و سپس در ساعد به دو شاخه راديال (Radial) و اولنار(Ulnar) تقسيم مي شود که هر یک مسیر خود را تا انگشتان دست ادامه می دهند.
  • در هر فرد فشارخون را در دو سطح سيستول و دياستول اندازه مي گيرند. اعداد اين دو سطح به صورت كسر مانند 138/88و بر حسب ميلي متر جيوه نشان داده مي شود.

مقادیر طبیعی وغیر طبیعی فشارخون

• فقط پزشک می تواند تاييد كند فرد به بيماري فشارخون بالا مبتلا است. اغلب پزشکان قبل از این که در مورد بالا بودن فشارخون تصمیم بگیرند، چندین بار در روزهای مختلف فشارخون فرد را کنترل می کنند. اگر فرد فشارخون بالا داشته باشد ، لازم است به طور منظم فشارخون خود را اندازه گيري کند و زير نظر پزشک تحت درمان قرار گيرد.

• فشارخون بالا معمولا بدون علامت است و به آن قاتل خاموش مي گويند. تنها راه تشخیص آن، اندازه گيري منظم فشارخون است.

عوارض مهم فشارخون

• عوارض بالا رفتن فشارخون جدی است.
  • فشارخون بالا يكي از عوامل خطر مهم در بيماري هاي عروق كرونر قلب (عروقي كه به قلب خون مي رسانند) است
  •  علاوه بر قلب (ایجاد سكته قلبي و نارسايي قلبي) می تواند برای سایر اعضاي حياتي ديگر بدن مانند مغز (ایجاد سكته مغزي)، كليه (ایجاد نارسايي مزمن كليه) و چشم (اختلال ديد به علت خونريزي شبكيه) نيز خطرناک باشد.
  • اگر فشارخون بالا به موقع شناخته شود و به موقع درمان و كنترل شود، مي توان بسياري از عوارض فشارخون بالا را پيشگيري كرد.

روشهای کنترل فشارخون

• فشارخون بالا در تمام طول عمر نياز به درمان دارد و لازم است بيمار و خانواده او تحت آموزش قرار بگيرند تا نسبت به بيماري فشار خون و عوارض آن آگاهي كامل پيدا كنند. براي درمان، مراقبت و پيگيري بيماري، مشاركت فرد مبتلا به فشار خون بالا و خانواده وي اهميت به‌سزايي دارد. درمان فشار خون بالا بايد متناسب با هر بيمار انجام شود و پرونده درماني او دقيقاً كنترل گردد.
• از علل اصلي ناکامي در درمان فشارخون بالا را مي‌توان بي‌علامت بودن بيماري و آگاهي ناکافي جامعه و به ويژه بيماران نسبت به بيماري و عوارض آن و مصرف نا منظم دارو ذکر کرد.
• به‌طوركلي درمان بيماران مبتلا به فشار خون بالا معمولاً به صورت تركيبي از درمان غيردارويي و درمان دارويي مي‌باشد. درمان بيماري فشارخون بالا، علاوه بر درمان دارويي نیازمند تغيير شیوه نامناسب زندگي می‌باشد.

دانلود فایل PDF